PL   |   EN

Fitfor55 to redystrybucja bogactwa do najuboższych

Fitfor55 to redystrybucja bogactwa do najuboższych
źródło : pixabay.com
Pakiet Fit for 55 zakłada nałożenie nowych opłat. Czy to oznacza dodatkowe koszty dla najuboższych gospodarstw domowych?

Przy wdrażaniu w 2008 roku pierwszego systemu handlu emisjami dla sektora energetycznego, analizy ostrzegały[1], że wywoła on drastyczny wzrost koszów energii, a w efekcie spadek dochodu rozporządzalnego najuboższych gospodarstw domowych i wzrost udziału kosztów energii w budżetach domowych z 11% do 15%. Wzrost kosztów energii faktycznie nastąpił[2] i to dodatkowo w sytuacji spowolnienia finansowego wywołanego kryzysem finansowym w USA i strefie Euro, ale w Polsce stale w tym okresie rosły dochody ludności, co spowodowało, że nie nastąpił spadek poziomu życia. Mimo wdrożenia ETS następował wzrost poziomu dochodów rozporządzalnych gospodarstw domowych[3], tak jak PKB[4], w całym okresie od 2004 do 2019 roku. Podobnie może być z wdrażaniem Fit for 55.

Pakiet Fit for 55 zakłada nałożenie nowych opłat, które mogą zwiększyć cenę ogrzewania oraz paliw dla pojazdów. Opłaty te będą wiązały się z wdrożeniem systemu handlu emisjami dla paliw przeznaczonych do wykorzystania w budynkach i transporcie, tzw.: ETS2[5]. Według raportu Polskiego Instytutu Ekonomicznego z czerwca 2020 roku po wdrożeniu tego systemu do 2040 roku koszty dla 20% najuboższych gospodarstw domowych dla zużycia ciepła mogłyby wzrosnąć o 44%, a dla zużycia paliw transportowych o 50%. Mogłoby tak być przy najwyższych cenach uprawnień do emisji wynoszących ok. 180 EUR/tonę. Dyrektywa wprowadzająca nowy system ETS2 wprowadziła w nim ograniczenie ceny uprawnień do emisji do 45 EUR/tonę do końca 2029 roku.

Nowe wyższe koszty ETS2 poniosą jedynie Ci, którzy wciąż będą korzystać z gazu ziemnego, węgla i produktów z ropy naftowej. Kosztów tych nie poniosą Ci, którzy wcześniej wymienią swoje źródła ciepła na nieemisyjne, np. pompy ciepła połączone z fotowoltaiką, albo będą korzystać z nieemisyjnych środków transportu, np. transportu publicznego, rowerów, samochodów elektrycznych. Aby przyspieszyć takie zmiany dla gospodarstw domowych udostępnia się liczne programy dofinansowania z funduszy krajowych i europejskich. Z funduszy tych czerpią krajowe programy dotacyjne takie jak „Czyste powietrze” – dofinansowanie do wymiany źródeł ciepła w domach, „Mój prąd” – dofinansowanie do źródeł energii elektrycznej, oraz „Mój elektryk” – dofinansowanie do zakupu pojazdów elektrycznych.

Unia Europejska wraz z wdrożeniem systemu ETS2, co stanie się dopiero od 2027 roku, uruchomi także specjalny fundusz mający obniżyć koszty z nim związane dla najuboższych gospodarstw domowych - Społeczny Fundusz Klimatyczny[6]. Polska może otrzymać w tym systemie według wstępnych szacunków nawet 9-12 mld EUR tylko do 2032 roku. Sposób ich wydatkowania określi polski rząd zgodnie z celami funduszu, czyli finansowaniem tymczasowego bezpośredniego wsparcia dochodów dla gospodarstw domowych znajdujących się w trudnej sytuacji oraz wspieraniem działań i inwestycji, które zmniejszają koszty dla gospodarstw domowych znajdujących się w trudnej sytuacji. Plan tego wydatkowania ma być przygotowany do 30 czerwca 2025 roku w konsultacji ze społeczeństwem. Ponadto ETS2 to będą także dochody do budżetu państwa otrzymywane poza tym funduszem. 

Przypisy:
[1] Ocena skutków wdrożenia (cire.pl)
[2] ceny_energii_rdn_tge_2000-2021.png (1200×688) (wysokienapiecie.pl)
[3] 6d8b9450f089c6-948-461-0-0-1077-524.png (948×461) (bankier.pl)
[4] igrafika_20200102_04.jpg (1700×1140) (rzg.pl)
[5] L_2023130PL.01013401.xml (europa.eu)
[6] L_2023130PL.01000101.xml (europa.eu)

Tagi

Stworzone przez allblue.pl