PL   |   EN

Fitfor55 a konkurencyjność polskiej gospodarki

Fitfor55 a konkurencyjność polskiej gospodarki
źródło : pixabay.com
Czy wdrożenie Fit for 55 może ograniczyć konkurencyjność polskiej i unijnej gospodarki?

W Polsce najwięcej energii produkuje się z węgla. W 2021 roku ok. 85% energii elektrycznej było produkowane z paliw kopalnych[1]. Tylko z węgla pochodziło 72% energii elektrycznej. Struktura produkcji energii zmieniła się niewiele od 2008 roku, kiedy to z paliw kopalnych produkowaliśmy ok. 95% energii[2]. Właśnie wtedy kierunek polityki klimatycznej Unii Europejskiej został wytyczony i zaakceptowany także przez Polskę. Kierunek ten to wycofywanie paliw kopalnych z produkcji energii celem ograniczenia emisji gazów cieplarnianych. Polska, mimo otrzymania olbrzymich środków finansowych na realizację takiej polityki od 2007 roku, dotychczas wciąż opóźniała jej wdrożenie na swoim terytorium, co potwierdził m.in. raport NIK[3], sama ryzykując utratę własnej konkurencyjności[4].

Unia Europejska jest świadoma tego, że wdrożenie Fit for 55 może ograniczyć konkurencyjność nie tylko polskiej, ale i unijnej gospodarki na tle innych krajów świata w wybranych sektorach. Źródłem tego ograniczenia może być wzrost kosztów energii związany z funkcjonowaniem europejskiego systemu handlu emisjami (ETS). Dlatego funkcjonowanie ETS rozszerza się na kraje poza Unią Europejską za pomocą mechanizmu CBAM – dostosowania cen na granicy Unii z uwzględnieniem emisji CO2. W wyniku tego mechanizmu, produkty sprowadzane spoza UE będą obłożone opłatą na rzecz Unii Europejskiej w wysokości równej opłatom za emisje występującym w granicach Unii.

Mechanizm CBAM ma spowodować, że przemysł i usługi, które w wyniku funkcjonowania systemu ETS w granicach UE oferowały droższe usługi niż nie objęci opłatami klimatycznymi producenci zza granicy, teraz nie będą odczuwały tej różnicy. Dla większości polskich producentów powinno to być rozwiązanie korzystne, bo aż 75% polskiego eksportu prowadzimy wewnątrz Unii Europejskiej[5]. Tym mechanizmem Unia Europejska będzie także nakłaniała inne regiony świata do realizacji polityki klimatycznej zgodnej z Porozumieniem paryskim.

Jednak kwestia konkurencyjności Polski i Unii Europejskiej wykracza poza koszty sektorów energochłonnych. Na świecie toczy się konkurencja o rozwój zielonych technologii. Fit for 55% ma stworzyć przewidywalny rynek dla rozwoju tych technologii w Unii Europejskiej, aby w przyszłości móc stać się liderem w ich produkcji. To może się udać.


Przypisy:
[1] Poland: electricity generation by fuel 2021 | Statista
[2] Electricity: share of renewable energy 2007-2018 | Statista
[3] NIK o barierach rozwoju odnawialnych źródeł energii - Najwyższa Izba Kontroli
[4] Przykłady takich opóźniający transformację decyzji administracji krajowej to: 
- zasada 10H dla elektrowni wiatrowych na lądzie – czyli praktyczny zakaz ich budowy w całym kraju, która obowiązywała od 2016 do 2022 roku; 
- wprowadzenie systemu opustów dla małych producentów energii od 2016 roku, która obniżała korzyści w stosunku do wcześniej uchwalonej, ale nigdy nie wdrożonej taryfy feed in.
- wprowadzenie systemu tzw.: rezerwy mocy w sposób umożliwiający finansowanie z niego elektrowni węglowych, a nie jedynie niskoemisyjnych.
- brak jakiegokolwiek systemu wsparcia dla inwestycji w biogazownie rolnicze oraz geotermalne;
[5] obroty_towarowe_handlu_zagranicznego_ogolem_i_wedlug_krajow_w_2021_r..pdf (stat.gov.pl)

Tagi

Stworzone przez allblue.pl