Jak aktualne są dokumenty planistyczne gmin?

Wiek znalezionych dla analizowanych gmin dokumentów został określony w dwóch z czterech wykorzystywanych metod: tabel analitycznych oraz aplikacji wspomaganej AI. Tabela 3 zawiera zestawienie wyników w zakresie statusu i wieku znalezionych dokumentów. Prosimy zwrócić uwagę, że dla strategii rozwoju wzięto pod uwagę inne przedziały wieku, niż dla pozostałych dokumentów.

Tabela 3. Status i wiek posiadanych przed gminy dokumentów planistycznych według dwóch różnych metod badawczych.

Zgodnie z podanymi wynikami obecnie najbardziej aktualnymi dokumentami w gminach najczęściej są Strategie rozwoju. Wskazują na to obydwie metody badawcze, w których ponad 50% dokumentów okazuje się młodsze niż 5 lat. Dodatkowo potwierdza to fakt, że dokument ten najczęściej wybierano (43%) do szczegółowej analizy w tabelach.

W drugiej kolejności aktualnymi dokumentami są Programy Ochrony Środowiska. Według próby badawczej, przeanalizowanej metodą tabel analitycznych ponad 40% dokumentów tego typu w gminach powinno mieć nie więcej niż 2 lata. Był to także drugi pod względem częstości (39%) dokument wybierany do szczegółowej analizy przez zespół badawczy.

W dalszej kolejności z analizowanych pod względem wieku dokumentów gminy posiadają aktualne dokumenty w zakresie zaopatrzenia w ciepło, plany rewitalizacji oraz plany gospodarki niskoemisyjnej. Wśród tych dokumentów dostępnych w gminach zwykle pomiędzy 20-30% powinno być nie starsze niż 2 lata.

Liczba dokumentów starych, zwłaszcza w przypadku dokumentów obowiązkowo wymaganych prawnie, dodatkowo powiększa liczbę gmin, które nie pracują z niektórymi dokumentami planistycznymi, np. planem zaopatrzenia w ciepło. Brak takiego dokumentu stwierdzono za pomocą tabel analitycznych tylko dla 38% gmin, ale dodatkowo stare dokumenty stwierdzono u 16% gmin, co może oznaczać, że nawet 55% gmin w praktyce nie pracuje z tego typu dokumentami.

Dokumentami w przeważającej mierze starymi są opracowania ekofizjograficzne. Zwraca uwagę fakt, iż badanie wykazało, że bardzo niewielki procent gmin deklaruje/prowadzi ich aktualizację. Jest tak pomimo, iż aktualnie trwa proces tworzenia planów ogólnych gmin, czyli nowych dokumentów z zakresu planowania przestrzennego, przed których stworzeniem takie opracowanie powinno powstać.

Ile dokumentów analizowano pod względem procedury powstania i zawartości?

Proces przygotowywania dokumentów planistycznych oraz ich zawartość analizowano tylko dla jednego, wybranego w danej gminie dokumentu. Listę wybieranych dokumentów zwężono do Strategii, Programów ochrony środowiska, Planów zaopatrzenia w ciepło oraz Miejskich planów adaptacji. Są to co do reguły dokumenty w aktualnym stanie prawnym obowiązkowe, zwykle przygotowywane dla jednej gminy (a nie dla większego obszaru) oraz na pewno należy w nich oczekiwać treści związanych z transformacją energetyczną. Ta analiza została też wykonana na najbardziej aktualnym dokumencie planistycznym, posiadanym przez gminę (uchwalonym najpóźniej). W analizowanych 112 gminach w większości była to Strategia rozwoju, w drugiej kolejności Program ochrony środowiska, w trzeciej Plan zaopatrzenia w ciepło, a w ostatniej Miejski plan adaptacji.

Tabela 4. Procent gmin, w których wybrano określony dokument do analizy procesu przygotowania i zawartości.

Dane potrzebne do analizy procesu powstawiania dokumentów pozyskano jedynie metodą tabel analitycznych.

Pobierz raport: Lokalna transformacja energetyczna i polityka klimatyczna

^{Projekt jest realizowany w ramach inwestycji G1.1.4 KRAJOWEGO PLANU ODBUDOWY I ZWIĘKSZANIA ODPORNOŚCI: WSPARCIE DLA INSTYTUCJI WDRAŻAJĄCYCH REFORMY I INWESTYCJE W RAMACH REPowerEU – wskaźnik G9G i finansowany ze środków Instrumentu na rzecz Odbudowy i Zwiększania Odporności}